Verzuimregistratie-apps: de volledige gids
Een verzuimregistratie-app legt vast wie ziek is, sinds wanneer en wat er in het re-integratietraject moet gebeuren. Wat hij uitdrukkelijk niet vastlegt, is waarom iemand ziek is. Dat verbod, en de termijnen die vanaf de eerste ziektedag gaan lopen, bepalen samen het hele ontwerp.
In het kort
- De werkgever mag niet vastleggen wat iemand mankeert. Alleen dat iemand ziek is, hoe lang naar verwachting, en wat er is afgesproken.
- Vanaf de eerste ziektedag lopen termijnen: de probleemanalyse, het plan van aanpak, de melding bij UWV. De app bewaakt ze.
- Verzuimregistratie is geen HR-module maar een dossier met bijzondere persoonsgegevens. Wie erbij kan, is de eerste ontwerpvraag.
- De waarde zit in het patroon: frequent kort verzuim op één afdeling zegt meer dan elk afzonderlijk geval.
Wat een verzuimregistratie-app is en wat hij niet mag zijn
De app registreert dat iemand ziek is en wat er moet gebeuren. Nooit waarom. Dat onderscheid is geen keuze maar een grens.
Alle hoofdstukkenEen medewerker belt zich ziek. Vanaf dat moment moet een werkgever een aantal dingen doen, op tijd en in een vaste volgorde, en moet hij tegelijk voorkomen dat hij dingen vastlegt die hij niet mag weten. Een verzuimregistratie-app helpt met het eerste en beschermt tegen het tweede.
Verzuimregistratie legt vast dát iemand ziek is en wat er is afgesproken. De aard van de ziekte hoort bij de bedrijfsarts, nergens anders.
Dat maakt het anders dan een gewone HR-module. Een urenregistratie of een verlofsysteem mag door een leidinggevende worden ingezien. Een verzuimdossier bevat gegevens over gezondheid, en dat zijn bijzondere persoonsgegevens met een eigen regime. Wie erbij kan, wat er in staat en hoe lang het bewaard blijft, zijn vragen die het ontwerp bepalen.
Wie het gebruikt: de leidinggevende die de melding aanneemt en het contact onderhoudt, de HR-medewerker die de termijnen bewaakt, de bedrijfsarts of arbodienst die het medische deel doet, en de medewerker zelf, die recht heeft op inzage in wat over hem is vastgelegd.
Wat de privacyregels en de Poortwachter voorschrijven
De Autoriteit Persoonsgegevens beperkt wat een werkgever mag vastleggen; de Wet verbetering poortwachter schrijft voor wat hij wanneer moet doen. De app moet beide kennen.
Alle hoofdstukkenTwee regelsets werken hier tegelijk. De ene zegt wat u niet mag vastleggen, de andere wat u wel moet doen en wanneer. Ze botsen niet, maar ze vragen allebei om een ontwerp dat erop is gebouwd.
- Mag wel
- dat iemand ziek is, de verwachte duur, lopende afspraken, of het een bedrijfsongeval is
- Mag niet
- de aard of oorzaak van de ziekte, ook niet als de medewerker het zelf vertelt
- Week 6
- de probleemanalyse door de bedrijfsarts
- Week 8
- het plan van aanpak, samen met de medewerker
- Week 42
- de ziekmelding bij UWV
Het verbod is strenger dan veel leidinggevenden denken. Ook als een medewerker zelf vertelt wat er aan de hand is, mag de werkgever dat niet vastleggen. Een vrij tekstveld bij de ziekmelding is daarom een risico: daar komt vanzelf 'griep' of 'rug' in te staan. De app hoort dat veld niet te hebben, of het te beperken tot wat wel mag.
De termijnen zijn tegelijk het praktische nut. Wie de probleemanalyse te laat aanvraagt of het plan van aanpak vergeet, riskeert een loonsanctie: langer doorbetalen. Een app die per verzuimgeval de termijnen uitrekent en op tijd waarschuwt, verdient zichzelf op dat punt alleen al terug.
Wat de app moet kunnen
De kern is een ziek- en betermelding zonder verboden velden, een tijdlijn per geval met de termijnen, en rechten die per rol bepalen wie wat ziet.
Alle hoofdstukkenDe functies zijn beperkt, en dat is bewust. Elke extra functie is een extra plek waar gezondheidsgegevens kunnen belanden.
De koppeling met de arbodienst verdient een eigen opmerking. Het medische dossier hoort bij de bedrijfsarts en niet in de app van de werkgever. Wat de app nodig heeft, is de uitkomst: dat de probleemanalyse is gedaan, wat de belastbaarheid is en welke afspraken volgen. Dat is een koppeling of een invoer door de arbodienst, geen kopie van hun dossier.
Wat er niet in hoeft: verlof, uren en beoordelingen. Die horen in andere systemen, en het samenvoegen ervan met verzuim maakt het hele systeem tot een dossier met bijzondere persoonsgegevens.
Voor deels werken is een aparte status nodig. Iemand die na een periode weer een paar uur per dag werkt, is niet beter en niet ziek. Die status heeft gevolgen voor de termijnen, voor het rooster en voor de loondoorbetaling, en hij hoort daarom als eigen mogelijkheid in de melding, met de uren erbij.
Waar het meestal misgaat
Het meeste gaat mis op twee plekken: een vrij tekstveld waar de oorzaak in belandt, en een termijn die verstrijkt omdat niemand hem in de gaten hield.
Alle hoofdstukkenEen verzuimregistratie-app kan technisch keurig werken en toch een risico zijn. Dat gebeurt als hij te veel toelaat of te weinig waarschuwt.
Zo blijft het binnen de lijnen
- De melding heeft alleen velden voor wat mag; een opmerking gaat over bereikbaarheid en afspraken.
- HR krijgt een week vooraf bericht bij elke termijn, en de leidinggevende ook.
- Rechten per rol, en een logboek van wie het dossier heeft geopend.
- Gesloten gevallen worden na de bewaartermijn geanonimiseerd, automatisch.
Zo gaat het mis
- Een opmerkingenveld waar 'burn-out' in staat, zichtbaar voor de hele afdeling.
- De termijn staat in het systeem, maar er gaat geen waarschuwing uit.
- Iedereen met een HR-rol kan alle dossiers openen.
- Dossiers van medewerkers die jaren geleden uit dienst gingen, staan er nog.
Het logboek is geen luxe. Bij een klacht of een vraag van de medewerker moet u kunnen laten zien wie het dossier heeft geopend en wanneer. Dat is ook de reden om de kring klein te houden: hoe minder mensen erbij kunnen, hoe minder er uit te leggen valt.
Koppelingen met wat u al gebruikt
De personeelsadministratie weet wie in dienst is, de arbodienst doet het medische deel, en de salarisverwerking moet weten wat er wordt doorbetaald.
Alle hoofdstukkenEen verzuimregistratie zonder koppelingen is een tweede personeelsadministratie. Drie koppelingen voorkomen dat, en elk daarvan vraagt om een afweging over welke gegevens er wel en niet doorheen gaan.
| Koppeling | Wat er heen gaat | Waarom het werkt |
|---|---|---|
| Personeelsadministratie | Wie in dienst is, bij welke leidinggevende | De melding hoort bij de juiste persoon en rol, zonder overtypen. |
| Arbodienst | De melding heen; de uitkomst van de probleemanalyse terug | Het medische deel blijft bij de bedrijfsarts, de termijnen kloppen in de app. |
| Salarisverwerking | Ziektedagen en het percentage doorbetaling | Wat wordt doorbetaald volgt uit de registratie en niet uit een mail. |
| Rooster | Dat iemand niet inzetbaar is | De planning weet het direct, zonder de reden te kennen. |
De koppeling met de arbodienst is de gevoeligste. Veel arbodiensten hebben een eigen portaal en willen dat de werkgever daarin werkt. Dat is verdedigbaar, maar het betekent dat de termijnbewaking daar zit en niet in uw eigen app. Bespreek vooraf wat er over en weer gaat, en leg het vast in de verwerkersovereenkomst.
De koppeling met het rooster is klein en waardevol: de planner ziet dat iemand niet inzetbaar is, zonder te zien waarom en zonder in het dossier te kunnen. Dat is precies de scheiding die de app moet bewaken.
Wat het kost, en wat dat bepaalt
De rechtenstructuur, de koppeling met de arbodienst en de eisen aan logboek en bewaartermijn bepalen de prijs. Het aantal medewerkers nauwelijks.
Alle hoofdstukkenHonderd of tienduizend medewerkers maakt voor de bouw weinig uit. Wat het verschil maakt, is hoe fijnmazig de rechten moeten zijn en hoe de arbodienst werkt.
- Rechten
- per rol, per afdeling en per geval; met een logboek van elke inzage
- Arbodienst
- een koppeling met hun portaal of een invoer door hen, elk een eigen traject
- Bewaren
- automatisch anonimiseren na de termijn raakt het hele datamodel
- Rapportage
- patronen boven een minimum aantal, zodat niemand herleidbaar is
De eerlijke vraag vooraf: heeft uw HR-pakket of uw arbodienst al een verzuimmodule? Vrijwel altijd. Die is vaak goed genoeg voor de registratie en de termijnen. Maatwerk loont als de rechten fijnmaziger moeten dan het pakket kan, als u meerdere arbodiensten heeft, of als het verzuim onderdeel moet zijn van een bredere app voor leidinggevenden.
Van ziekmelding per mail naar werkend dossier
Bepaal eerst wie wat mag zien, schrap het vrije tekstveld, bouw dan de tijdlijn en sluit als laatste de arbodienst aan.
Alle hoofdstukkenDe eerste stap is geen software maar een gesprek met de privacyfunctionaris. Wie dat overslaat, bouwt een dossier dat later moet worden ontmanteld.
- Bepaal de rollen en rechtenLeidinggevende, HR, arbodienst, medewerker. Wie ziet wat, en wie mag wat aanpassen.
- Schrap wat niet magGeen vrij tekstveld voor de oorzaak. Doorloop het huidige formulier en streep door.
- Bouw de melding en de tijdlijnZiek, beter, deels aan het werk. De termijnen worden uitgerekend en er gaat een waarschuwing uit.
- Bouw het logboek en de bewaartermijnWie opende wat, en automatisch anonimiseren na afloop. Dit hoort in de eerste versie, niet in een latere.
- Koppel de personeelsadministratieWie in dienst is, bij wie. Daarna de salarisverwerking.
- Sluit de arbodienst aanAfspreken wat over en weer gaat, vastleggen in de verwerkersovereenkomst, en dan pas koppelen.
Veelgestelde vragen
De vragen die het vaakst terugkomen zodra het concreet wordt.
Mag een leidinggevende opschrijven wat een medewerker mankeert?
Nee, ook niet als de medewerker het zelf vertelt. Wat wel mag: dat iemand ziek is, de verwachte duur, de bereikbaarheid, lopende afspraken en of het een bedrijfsongeval is. De aard van de ziekte hoort bij de bedrijfsarts.
Welke termijnen moet de app bewaken?
De termijnen uit de Wet verbetering poortwachter: onder meer de probleemanalyse, het plan van aanpak en de melding bij UWV. De precieze weken staan bij UWV; de app rekent ze uit vanaf de eerste ziektedag en waarschuwt vooraf.
Wie mag het verzuimdossier inzien?
Zo min mogelijk mensen, per rol. De leidinggevende zijn eigen team, HR de termijnen en afspraken, de bedrijfsarts het medische deel in zijn eigen systeem. Elke inzage wordt gelogd, zodat u het kunt laten zien als de medewerker ernaar vraagt.
Hoe lang bewaren we een verzuimdossier?
Niet langer dan nodig voor het doel, en daarna anonimiseren. De precieze termijn hangt af van het soort gegevens en van uw beleid; leg hem vast met uw privacyfunctionaris en laat de app hem automatisch toepassen.
Kunnen we het verzuim per afdeling rapporteren?
Ja, boven een minimum aantal medewerkers, zodat niemand herleidbaar is. Frequentie en gemiddelde duur per afdeling zeggen veel over werkdruk en leiderschap; individuele gevallen horen niet in een rapport.
Moet de arbodienst in onze app werken?
Dat hoeft niet en wil hij meestal niet. Spreek af wat over en weer gaat: de melding naar hen, de uitkomst van de probleemanalyse en de belastbaarheid terug. Leg dat vast in de verwerkersovereenkomst.
Is dit niet gewoon een module in ons HR-pakket?
Vrijwel altijd wel, en vaak goed genoeg. Maatwerk loont als de rechten fijnmaziger moeten, als u meerdere arbodiensten heeft, of als het verzuim onderdeel is van een bredere app voor leidinggevenden.
Benieuwd hoe uw verzuimregistratie eruitziet?
Stuur ons uw huidige ziekmeldformulier, dan zeggen wij welke velden eruit moeten en of maatwerk hier iets toevoegt. U spreekt iemand van Appfront, het bureau achter deze site.